{"id":154,"date":"2015-12-15T11:59:16","date_gmt":"2015-12-15T11:59:16","guid":{"rendered":"http:\/\/labfiz.uwb.edu.pl\/lab\/magmicroscope\/?page_id=154"},"modified":"2015-12-18T12:20:05","modified_gmt":"2015-12-18T12:20:05","slug":"opis-zmiennosci-struktury-domenowej-w-polu-magnetycznym","status":"publish","type":"page","link":"http:\/\/labfiz.uwb.edu.pl\/lab\/magmicroscope\/?page_id=154&lang=pl","title":{"rendered":"Opis zmienno\u015bci struktury domenowej w polu magnetycznym"},"content":{"rendered":"<p class=\"normal\">Interesuj\u0105cym zadaniem jest opisanie procesu magnesowania magnetyka, okre\u015blenie zale\u017cno\u015bci namagnesowania<b> M(H)<\/b> w zale\u017cno\u015bci od amplitudy przy\u0142o\u017conego pola magnetycznego <b>H<\/b>. Do rozwi\u0105zania tego zadania konieczna jest znajomo\u015b\u0107 struktury domenowej magnetyka. Rozwa\u017cmy model struktury domenowej pr\u00f3bki o grubo\u015bci <b>h<\/b> z rysunku O1. Makroskopowo mierzon\u0105 magnetyzacj\u0119 pr\u00f3bki <b>M<\/b> wi\u0105\u017cemy z rozmiarami struktury domenowej <b>d<sub>+<\/sub><\/b> i <b>d<sub>&#8211;<\/sub><\/b>:<\/p>\n<blockquote class=\"normal\"><p><b>M=M<sub>s<\/sub>*(d<sub>+<\/sub> -d<sub>&#8211;<\/sub>)\/(d<sub>+<\/sub> +d<sub>&#8211;<\/sub>)=M<sub>s<\/sub>*m <\/b> ~~<\/p><\/blockquote>\n<p class=\"normal\">gdzie <b>M<sub>s<\/sub><\/b> jest magnetyzacj\u0105 nasycenia jaka wyst\u0119puje w pojedynczej domenie. Na tej stronie przedstawio, odwo\u0142uj\u0105c si\u0119 bardziej do intuicji Internauty, zmienno\u015b\u0107 struktury domenowej <b>d<sub>+<\/sub>(H)<\/b> i <b>d<sub>&#8211;<\/sub> (H)<\/b>. Wprowadzone jest poj\u0119cie energii <b>E<\/b> jednostki powierzchni pr\u00f3bki. Na do\u0142\u0105czonych stronach podano te\u017c precyzyjny aparat matematyczny pomocny do opisu struktury domenowej oraz wspomagaj\u0105ce programy komputerowe.<\/p>\n<p><center><\/p>\n<p class=\"normal\"><img decoding=\"async\" src=\"http:\/\/labfiz.uwb.edu.pl\/exp\/domeny01\/images\/doc\/Image2.gif\" alt=\"\" \/><\/p>\n<p class=\"normal\"><b>Rys. O1<\/b> Struktura domenowa w polu magnetycznym H<\/p>\n<p><\/center><\/p>\n<p class=\"normal\">Przyk\u0142adaj\u0105c pole magnetyczne zwi\u0119ksza si\u0119 obj\u0119to\u015b\u0107 domen o magnetyzacji zorientowanej wzd\u0142u\u017c pola. Uwzgl\u0119dniaj\u0105c geometri\u0119 naszej struktury domenowej z Rys.O1 \u0142atwo mo\u017cna opisa\u0107 energi\u0119 jednostki powierzchni pr\u00f3bki w polu <b>H<\/b> wzorem:<\/p>\n<blockquote class=\"normal\"><p><b>E<sub>h<\/sub>=-h*H*m*M<sub>s<\/sub>.<\/b> (Or1)<\/p><\/blockquote>\n<p class=\"normal\">Z granic\u0105 pomi\u0119dzy domenami \u015bcian\u0105 domenow\u0105 zwi\u0105zana jest pewna energia [1]. Jednostce powierzchni \u015bciany odpowiada energia <b>S<sub>w<\/sub><\/b>. Ponowna analiza geometrii struktury domenowej rys.O1 pozwala w prosty spos\u00f3b okre\u015bli\u0107 energi\u0119 \u015bciany domenowej (jednostki powierzchni naszej warstwy) jako<\/p>\n<blockquote class=\"normal\"><p><b>E<sub>w<\/sub>=2*h*S<sub>w<\/sub>\/p<\/b>(Or2)<\/p><\/blockquote>\n<p class=\"normal\">Ze wzgl\u0119du na \u015bcian\u0119 domenow\u0105 energetycznie jest korzystne zwi\u0119kszenie periodu <b>p<\/b> struktury domenowej.<\/p>\n<p class=\"normal\">Trudniejsze w zrozumieniu a zw\u0142aszcza w opisie matematycznym jest uwzgl\u0119dnienie podzia\u0142u magnetyka na domeny. Jest to wynik magnetostatycznego oddzia\u0142ywania jego poszczeg\u00f3lnych cz\u0119\u015bci domen magnetycznych. Ka\u017cda domena wytwarza pole magnetyczne (pole odmagnesowania <b>H<sub>d<\/sub><\/b>) w ca\u0142ej przestrzeni w tym r\u00f3wnie\u017c w s\u0105siednich obszarach pr\u00f3bki. Pole to stara si\u0119 ustawi\u0107 w tych obszarach magnetyzacj\u0119 antyr\u00f3wnolegle do magnetyzacji w domenie. Pole odmagnesowania d\u0105\u017cy wi\u0119c do utworzenia jak najwi\u0119kszej ilo\u015bci domen, do zmniejszenia periodu struktury <b>p=d<sub>+<\/sub> + d<sub>&#8211;<\/sub><\/b>. Prosty matematycznie opis pola odmagnesowania i energii odmagnesowania <b>E<sub>d<\/sub> <\/b> mo\u017cna przeprowadzi\u0107 w przypadku warstwy &#8222;idealnej&#8221;<\/p>\n<blockquote class=\"normal\"><p><b>H<sub>di<\/sub>=-4*Pi*M=-4*Pi*m*M<sub>s<\/sub> <\/b>(Or3a)<\/p><\/blockquote>\n<p class=\"normal\">a energia odmagnesowania<\/p>\n<blockquote class=\"normal\"><p><b>E<sub>di<\/sub>=2*Pi*h*m<sup>2<\/sup>*M<sub>s<\/sub><sup>2<\/sup><\/b> (OR3b)<\/p><\/blockquote>\n<p class=\"normal\">Do wyprowadzenia wzoru <b>Or3b<\/b> skorzystano ze wzoru Or1 gdzie pole <b>H<\/b> zamieniono przez <b>H<sub>d<\/sub><\/b> i wynik dwukrotnie zmniejszono (efekt wzajemnego oddzia\u0142ywania poszczeg\u00f3lnych obszar\u00f3w pr\u00f3bki). W pr\u00f3bce jednorodnie namagnesowanej <b>|H<sub>dj<\/sub>|=4*Pi*M<sub>s<\/sub><\/b> a energia odmagnesowania przyjmuje najwi\u0119ksz\u0105 z mo\u017cliwych warto\u015bci <b>E<sub>dj<\/sub>=2*Pi*h*M<sub>s<\/sub><sup>2<\/sup><\/b>. W przypadku struktury domenowej z dowolnym periodem energi\u0119 odmagnesowania mo\u017cna opisa\u0107 wzorem :<\/p>\n<blockquote class=\"normal\"><p><b>E<sub>d<\/sub>= 4*Pi*h*M<sub>s<\/sub><sup>2<\/sup> *F(h\/p,m)<\/b> (Or3c)<\/p><\/blockquote>\n<p class=\"normal\">Konkretna posta\u0107 funkcji <b>F(h\/p,m)<\/b> podana jest na kolejnych stronach.<\/p>\n<p class=\"normal\">Znaj\u0105c magnetyzacj\u0119 nasycenia <b>M<sub>s<\/sub>,<\/b> energi\u0119 \u015bciany domenowej <b>S<sub>w<\/sub><\/b> i grubo\u015b\u0107 warstwy <b>h<\/b> mo\u017cna wyliczy\u0107 dwa parametry geometryczne struktury <b>m(H)<\/b> i <b>p(H)<\/b> (lub <b>d<sub>+<\/sub>(H)<\/b> i <b>d<sub>&#8211; <\/sub>(H)<\/b>). W tym celu zwykle poszukuje si\u0119 minimum ca\u0142kowitej energii warstwy <b>E<sub>t<\/sub><\/b> b\u0119d\u0105cej sum\u0105 energii <b>E<sub>h<\/sub> + E<sub>w<\/sub> + E<sub>d<\/sub>=E<sub>t<\/sub><\/b>. Prezentacja zale\u017cno\u015bci dw\u00f3ch parametr\u00f3w &#8222;domenowych&#8221; <b>m<\/b> i <b>p<\/b> od czterech wielko\u015bci (trzech materia\u0142owych <b>M<sub>s<\/sub><\/b>, <b>S<sub>w<\/sub><\/b>, <b>h<\/b> oraz amplitudy pola <b>H<\/b>) wydaje si\u0119 w pierwszym momencie zadaniem dosy\u0107 skomplikowanym. Z postaci energii <b>E<sub>t<\/sub><\/b> wida\u0107 jednak, \u017ce zadanie to mo\u017cna znacznie upro\u015bci\u0107 wprowadzaj\u0105c zredukowane wielko\u015bci. Pozwala to na sprowadzenie analizy parametr\u00f3w geometrycznych struktury do analizy funkcji dw\u00f3ch parametr\u00f3w jednego materia\u0142owego i zredukowanego pola magnetycznego. Podzielmy <b>E<sub>t<\/sub><\/b> przez <b>4*Pi*h*M<sub>s<\/sub><sup>2<\/sup><\/b> w\u00f3wczas:<\/p>\n<blockquote class=\"normal\"><p><b>E<sub>tn<\/sub>(l\/h,hg,m,h\/p)=E<sub>t<\/sub>\/(4*Pi*h*M<sub>s<\/sub><sup>2<\/sup>) = 2*(l\/h)*(h\/p) Hg*m + F(m,h\/p)<\/b> (Or4e)<\/p><\/blockquote>\n<p class=\"normal\">gdzie parametr<\/p>\n<ul class=\"normal\">\n<li><b>l=Sw\/(4*Pi*M<sub>s<\/sub><sup>2<\/sup>) <\/b>o wymiarze d\u0142ugo\u015bci jest tak zwan\u0105 d\u0142ugo\u015bci\u0105 charakterystyczna okre\u015bla stosunek energii \u015bciany domenowej do energii odmagnesowania monodomenowej warstwy; <b>l<\/b> niesie informacj\u0119 o wielko\u015bci periodu<b> p<\/b>, rysunek O4 pokazuje zwi\u0105zek<b> p\/h<\/b> od<b> l\/h<\/b><\/li>\n<li><b>H<sub>*<\/sub>=H\/(4*Pi*M<sub>s<\/sub>) <\/b>opisuje stosunek pola <b>H<\/b> do pola odmagnesowania <b>H<sub>d<\/sub><\/b> monodomenowej pr\u00f3bki.<\/li>\n<\/ul>\n<p class=\"normal\">Przyk\u0142adowe zale\u017cno\u015bci krzywej magnesowania <b>m(H<sub>*<\/sub>)<\/b> i odwrotno\u015bci periodu struktury domenowej <b>h\/p(H<sub>*<\/sub>)<\/b> przedstawiaj\u0105 rysunki O2a i O2b. Z rysunk\u00f3w tych wida\u0107, \u017ce ze wzrostem parametru<b> l\/h<\/b> (wzrostem energii \u015bciany domenowej) \u0142atwiej jest magnesowa\u0107 warstw\u0119, wi\u0119kszy jest period struktury domenowej. Period struktury domenowej jest najmniejszy w zerowym polu magnetycznym. Ze wzrostem pola maleje rozmiar struktury z magnetyzacj\u0105 przeciwnie skierowan\u0105 do pola, ro\u015bnie rozmiar domen z magnetyzacj\u0105 zgodn\u0105 z <b>H<\/b> oraz period struktury. Od pewnej warto\u015bci pola period jest niesko\u0144czony pr\u00f3bka staje si\u0119 jednorodnie namagnesowana, rys. O2, O3<\/p>\n<p><center><\/p>\n<p class=\"normal\"><img decoding=\"async\" src=\"http:\/\/labfiz.uwb.edu.pl\/exp\/domeny01\/images\/ma\/symulacja-domeny_gr_56.gif\" alt=\"\" \/><\/p>\n<p class=\"normal\"><b>Rys. O2a<\/b>. Zale\u017cno\u015b\u0107 zredukowanej magnetyzacji <b>m=(d<sub>+<\/sub>-d<sub>&#8211;<\/sub>)\/(d<sub>+<\/sub>+d<sub>&#8211;<\/sub>))<\/b> od pola <b>H<sub>*<\/sub>(=H\/(4*Pi*M<sub>s<\/sub>))<\/b> dla r\u00f3\u017cnych warto\u015bci <b>l\/h<\/b>.<\/p>\n<p><\/center><center><\/p>\n<p class=\"normal\"><img decoding=\"async\" src=\"http:\/\/labfiz.uwb.edu.pl\/exp\/domeny01\/images\/ma\/symulacja-domeny_gr_78.gif\" alt=\"\" \/><\/p>\n<p class=\"normal\"><b>Rys. O2b<\/b>. Zale\u017cno\u015b\u0107 odwrotno\u015bci znormalizowanego periodu struktury domenowej <b>h\/p<\/b> od pola <b>H<sub>*<\/sub>(=H\/(4*Pi*M<sub>s<\/sub>))<\/b> dla r\u00f3\u017cnych warto\u015bci <b>l\/h<\/b>.<\/p>\n<p><\/center><center><\/p>\n<table>\n<tbody>\n<tr>\n<td class=\"normal\" valign=\"bottom\">(a) <a href=\"http:\/\/labfiz.uwb.edu.pl\/exp\/domeny01\/images\/ma\/symulacja-domeny_gr_72.gif\"> <img decoding=\"async\" src=\"http:\/\/labfiz.uwb.edu.pl\/exp\/domeny01\/images\/ma\/symulacja1-domeny_gr_2.gif\" alt=\"\" \/><\/a><\/td>\n<td class=\"normal\" valign=\"bottom\">(b) <a href=\"http:\/\/labfiz.uwb.edu.pl\/exp\/domeny01\/images\/ma\/symulacja-domeny_gr_64.gif\"> <img decoding=\"async\" src=\"http:\/\/labfiz.uwb.edu.pl\/exp\/domeny01\/images\/ma\/symulacja1-domeny_gr_1.gif\" alt=\"\" \/><\/a><\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n<p class=\"normal\"><b>Rys. O3<\/b>. Zale\u017cno\u015b\u0107 szeroko\u015bci domeny <b>d<sub>+<\/sub> \/h<\/b> i <b>d<sub>&#8211;<\/sub>\/h<\/b> od amplitudy przy\u0142o\u017conego pola magnetycznego <b>H<sub>*<\/sub>(=H\/(4*Pi*M<sub>s<\/sub>))<\/b>. Jest to inna prezentacja wynik\u00f3w podanych na rysunku O2. Rozmiary domen wyliczono dla warto\u015bci l\/h=1\/12 (a) i l\/h=1\/80.<\/p>\n<p><\/center><\/p>\n<p class=\"normal\">Cz\u0119sto do opisu procesu magnesowania, jego \u0142atwo\u015bci, wprowadza si\u0119 poj\u0119cie podatno\u015bci pocz\u0105tkowej <b>chi<sub>0<\/sub>=M\/H <\/b> jest to stosunek magnetyzacji do pola <b>H<\/b>, kt\u00f3re t\u0105 magnetyzacj\u0119 wywo\u0142a\u0142o. W przypadku warstwy idealnej \u0142atwo jest, na podstawie wzor\u00f3w Or4 (gdzie<b> F(m)=0.5m<sup>2<\/sup><\/b>), wyliczy\u0107 <b>chi<sub>0<\/sub>i=1\/4Pi<\/b>, wynik ten mo\u017cna te\u017c uzyska\u0107 z analizy rysunku O2a. Rysunek O5 ilustruje zale\u017cno\u015b\u0107 pocz\u0105tkowej podatno\u015bci od <b>h\/p<\/b>.<\/p>\n<p><center><\/p>\n<p class=\"normal\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"http:\/\/labfiz.uwb.edu.pl\/exp\/domeny01\/images\/ma\/symulacja-domeny_gr_28.gif\" alt=\"\" width=\"473\" height=\"292\" \/><\/p>\n<p class=\"normal\"><b>Rys. O4<\/b>. Zale\u017cno\u015b\u0107 parametru materia\u0142owego <b>l\/h<\/b> od odwrotno\u015bci znormalizowanego periodu struktury domenowej (w zerowym polu magnetycznym) <b>h\/p<\/b>.<\/p>\n<p><\/center><center><\/p>\n<p class=\"normal\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"http:\/\/labfiz.uwb.edu.pl\/exp\/domeny01\/images\/ma\/symulacja-domeny_gr_84.gif\" alt=\"\" width=\"473\" height=\"292\" \/><\/p>\n<p class=\"normal\"><b>Rys. O5<\/b>. Zale\u017cno\u015b\u0107 podatno\u015bci pocz\u0105tkowej <b>chi<sub>0<\/sub><\/b> od parametru materia\u0142owego <b>l\/h<\/b> .<\/p>\n<p><\/center><\/p>\n<p class=\"normal\">W Internetowym do\u015bwiadczeniu mo\u017cna, poprzez bezpo\u015bredni\u0105 <a href=\"http:\/\/labfiz.uwb.edu.pl\/exp\/domeny01\/exp08v3.cgi\"> rejestracj\u0119 obraz\u00f3w struktury domenowej <\/a>, wyznaczy\u0107 zmienno\u015b\u0107 w polu magnetycznym rozmiar\u00f3w <b>d<sub>+<\/sub> <\/b>i <b>d<sub>&#8211;<\/sub><\/b> domen &#8222;bia\u0142ych&#8221; i &#8222;czarnych&#8221;. Pozwala to na wyznaczenie periodu struktury <b>p<\/b> i pocz\u0105tkowej podatno\u015bci <b>chi<sub>0<\/sub><\/b>, precyzyjniej <b>chi<sub>0<\/sub>\/M<sub>s<\/sub><\/b> (gdy\u017c wyliczamy <b>m(H)<\/b>). Korzystaj\u0105c z powy\u017cszych rozwa\u017ca\u0144 mo\u017cna w kolejnym kroku wyliczy\u0107 parametry materia\u0142owe badanej warstwy <b>M<sub>s<\/sub><\/b> i <b>S<sub>w<\/sub><\/b>. Wyliczanie <b>chi<sub>0<\/sub><\/b> z analizy zmienno\u015bci struktury domenowej jest procedur\u0105 dosy\u0107 \u017cmudn\u0105. Znacznie pro\u015bciej mo\u017cna to uczyni\u0107 korzystaj\u0105c z innej opcji naszego internetowego eksperymentu <a href=\"http:\/\/labfiz.uwb.edu.pl\/exp\/domeny01\/exp01v6.cgi\">pomiaru krzywej magnesowania<\/a>.<\/p>\n<p class=\"normal\"><a href=\"http:\/\/labfiz.uwb.edu.pl\/exp\/domeny01\/notebooki.php?lang=pl\">Wzory i programy pomocne w analizie zmienno\u015bci domen<\/a><\/p>\n<p class=\"normal\">Wyliczone warto\u015bci <b>w<\/b> i <b>h<\/b> u\u017cyte do generacji wykres\u00f3w: <a href=\"http:\/\/labfiz.uwb.edu.pl\/exp\/domeny01\/mathematica\/dane.zip\"> dane.zip <\/a> (nazwa wskazuje na wart\u015b\u0107 parametru l\/h)<\/p>\n<p class=\"normal\"><b>Polecana dodatkowa literatura :<\/b><\/p>\n<ul class=\"normal\">\n<li>Encyklopedii Fizyki Wsp\u00f3\u0142czesnej, PWN Warszawa, 1983, Artyku\u0142y:<br \/>\n<blockquote><p>&#8222;Struktura domenowa i procesy magnesowania&#8221;, H. i R. Szymczakowie, s 585<br \/>\n&#8222;Magnetooptyka&#8221;, W. Wardzy\u0144ski, s 590<\/p><\/blockquote>\n<\/li>\n<\/ul>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Interesuj\u0105cym zadaniem jest opisanie procesu magnesowania magnetyka, okre\u015blenie zale\u017cno\u015bci namagnesowania M(H) w zale\u017cno\u015bci od amplitudy przy\u0142o\u017conego pola magnetycznego H. Do rozwi\u0105zania tego zadania konieczna jest znajomo\u015b\u0107 struktury domenowej magnetyka. Rozwa\u017cmy model struktury domenowej pr\u00f3bki o grubo\u015bci h z rysunku O1. Makroskopowo mierzon\u0105 magnetyzacj\u0119 pr\u00f3bki M wi\u0105\u017cemy z rozmiarami struktury domenowej d+ i d&#8211;: M=Ms*(d+ -d&#8211;)\/(d+ [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"parent":202,"menu_order":20,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":""},"categories":[13],"tags":[],"class_list":["post-154","page","type-page","status-publish","hentry","category-opisy","post"],"_links":{"self":[{"href":"http:\/\/labfiz.uwb.edu.pl\/lab\/magmicroscope\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/154","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"http:\/\/labfiz.uwb.edu.pl\/lab\/magmicroscope\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"http:\/\/labfiz.uwb.edu.pl\/lab\/magmicroscope\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/labfiz.uwb.edu.pl\/lab\/magmicroscope\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/labfiz.uwb.edu.pl\/lab\/magmicroscope\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=154"}],"version-history":[{"count":1,"href":"http:\/\/labfiz.uwb.edu.pl\/lab\/magmicroscope\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/154\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":155,"href":"http:\/\/labfiz.uwb.edu.pl\/lab\/magmicroscope\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/154\/revisions\/155"}],"up":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/labfiz.uwb.edu.pl\/lab\/magmicroscope\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/202"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/labfiz.uwb.edu.pl\/lab\/magmicroscope\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=154"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"http:\/\/labfiz.uwb.edu.pl\/lab\/magmicroscope\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=154"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"http:\/\/labfiz.uwb.edu.pl\/lab\/magmicroscope\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=154"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}